Каде паметно да инвестирате во втората половина од 2023?

Минатата година покажа дека воен судир од пошироки размери како оној во Украина може значително да влијае врз светската економија, да предизвика сериозна енергетска криза и рекордно зголемување на инфлацијата, што секако влијаеше и на движењата на берзите. Со оглед на тоа што пазарите на капитал никогаш не мируваат, на истекот на првата половина од 2023 година прашавме каде да се инвестира во втората половина од годинава односно како професионалците од земјава и од странство би распределиле инвестициско портофолио.  

Не постои магична формула

Марко Богдан, раководител на каналите за продажба во „ИнтерКапитал Асет менаџмент“ (InterCapital Asset Management) вели дека не постои магична формула за одредување на идеалното портфолио кое би било применливо за сите инвеститори.

„Иако имаме податоци од пазарот и очекувања за одредени класи средства, ја немаме другата страна на инпутот, а тоа се информации за инвеститорот. Секое идеално портфолио се разликува во зависност од очекуваното времетраење на инвестицијата, целта, подготвеноста на поединечниот инвеститор да преземе ризици, неговата финансиска состојба и остатокот од инвестициите во портфолиото на инвеститорот“, вели Богдан.

Според него, некој што планира да инвестира во рок до една година, а инвестицијата ги претставува сите негови слободни пари, воопшто не треба да размислува за инвестирање на берзите, иако очекувањата за таа инвестициска класа може да бидат позитивни.

„Затоа, сите наши ставови за очекувањата за обврзниците, акциите, стоките и слично треба да се стават во личен контекст на секој поединечен инвеститор. Покрај работата на нашата фронт офис и аналитичарите кои се на пазарната страна, многу од нас работат со клиенти секој ден само за да можеме да ги „преведеме“ пазарните очекувања во нивното портфолио според наведените лични карактеристики“, вели Богдан.

Обврзниците се враќаат во игра

Кога станува збор за очекувањата за одредени класи на средства, Богдан вели дека по повеќе од една деценија ниски или негативни каматни стапки, приносите повторно се појавија дури и на конзервативниот дел од пазарот.

„Обврзниците, дури и оние од најбезбедните земји како Германија или САД, сега носат позитивни, па дури и атрактивни приноси. Со оглед на тоа што веруваме дека сме на врвот или блиску до врвот на циклусот на зголемување на каматите, обврзниците секако се класа на средства што би ја нагласиле за наредниот период“, објаснува Богдан.

Тој додава дека со акциите, сликата може да биде малку поинаква.

„Иако веруваме во долгорочниот потенцијал на акциите како класа на средства, во зависност од економскиот сектор или пазарот, веруваме дека може да дојде до корекција на краток рок. Сепак, тоа не значи дека тие треба да бидат игнорирани или отстранети од портфолиото. Со акциите, треба да имате подолгорочен хоризонт и да бидете подготвени да „купите повеќе“ кога и доколку се случи корекција.“, вели Богдан.

Што се однесува до стоките, тие не можат да се сведат на заеднички именител бидејќи нафтата, гасот, благородните и индустриските метали и земјоделските производи можат да имаат сосема различни насоки на движење и на нив влијаат различни претпоставки, посочува Богдан.

„На пример, имајќи ги предвид очекуваните големи инфраструктурни проекти во склоп на преместување на производството блиску до местото на потрошувачка (nearshoring), категориите како што се индустриските метали и слично треба да имаат позитивни перформанси. Сметаме дека е потребна изложеност и на тој пазар за да се заштити барем дел од портфолиото од инфлација, но со оглед на вообичаените поголеми движења на цените на тој пазар, учеството на таквата инвестиција треба да биде значително помало од она во акции или обврзници“, вели Богдан.

Блу-чип компании

Александра Данева, финансиски аналитичар во „ВФП Фонд Менаџмент“ предлага распределба на инвестициско портфолио на следниот начин: 45 проценти во акции во мултинационални (блу-чип) компании, 20 проценти во акциски фондови, 15 проценти во домашни обврзници, 15 проценти во паричен фонд и 5 проценти во акции на помали компании.

„Со оваа распределба, значителен дел од портфолиото ќе биде изложено на акции од компании кои што имаат стабилни приходи, воспоставен менаџмент, и продукти или услуги кои што се долго време на пазарот. Дополнително, останатиот дел од портфолиото ќе биде изложено на побезбедни алтернативи за инвестирање како што се домашните обврзници и паричните фондови, коишто би го намалиле целокупниот ризик на портфолиото. Исто така, инвестирањето во помали компании (mid-cap) или (small-cap) дозволува портфолиото да биде изложено на компании кои што нудат иновативни продукти или имаат интересен бизнис концепт, коишто во иднина би имале голем потенцијал за раст“, објаснува Данева.