Врховниот суд навести дека ќе ја поддржи забраната за Тикток во САД

Врховниот суд на САД сигнализираше дека веројатно ќе го поддржи законот кој би ја забранил популарната социјална мрежа Тикток (TikTok) во САД, ако не биде продаден од неговата кинеска матична компанија до 19 јануари.

Слушајќи аргументи во Вашингтон, мнозинството судии сугерираа дека ја сфаќаат загриженоста за националната безбедност на САД како поважна од интересите за слобода на говор на компаниите и креаторите на содржини. Неколку судии го претставија законот како фокусиран не на говорот, туку на „Бајт денс“ (ByteDance Ltd.), матичната компанија за која Конгресот заклучи дека има опасно блиски врски со кинеската комунистичка влада.

„Дали треба да го игнорираме фактот дека матичната компанија всушност е подложна на извршување на разузнавачка работа за кинеската влада?“ го праша главниот судија, Џон Робертс, адвокатот на Тикток за време на сесија која траеше повеќе од 2 и пол часа во петокот.

Одлука која би ја поддржила забраната би отворила турбулентен период за Тикток, Бајтденс и апликацијата за споделување видеа со 170 милиони корисници во САД. Бајтденс досега инсистираше дека нема да размислува за продажба, но компанијата може да го преиспита тој став ако забраната е неизбежна.

Законот се однесува на технолошки компании — вклучувајќи ги „Епл“ (Apple Inc.), „Оркл“ (Oracle Corp.) и „Гугл“ (Google) — кои го хостираат и дистрибуираат Тикток, заканувајќи им се со потенцијално огромни казни ако продолжат да го прават тоа. Платформата нема веднаш да исчезне за корисниците, но бидејќи повеќе нема да се ажурира, нејзините перформанси најверојатно ќе се влошуваат со текот на времето.

„Голема загриженост“

Администрацијата на Бајден го брани законот како императив за националната безбедност, велејќи дека кинеската контрола врз Тикток му овозможува на странски противник да шири пропаганда, тајно да ја манипулира платформата и да собира податоци за Американците за шпионажа или уцена.

„Само собирањето на податоци изгледа како голема причина за загриженост за иднината на земјата,“ ,му рече судијата Брет Кавано на адвокатот на Тикток, Ноел Франциско.

Претседателот Џо Бајден го потпиша законот во април откако доби одобрување во Конгресот.

Тикток и „Бајтденс“ се жалат дека законодавците не обрнале доволно внимание на правото на изразување. Компаниите тврдат дека загриженоста за странско влијание е неоснована, аргументирајќи дека Тикток е американска компанија инкорпорирана и со седиште во Калифорнија.

Од друга страна, инаугурацијата на Доналд Трамп на 20 јануари може да фрли ново светло врз случајот. Трамп, кој некогаш поддржуваше забрана, но сега вели дека се спротивставува на неа, минатиот месец побара од Врховниот суд да преземе невообичаен чекор за блокирање на законот за да може тој да посредува за спогодба.

Министерството за правда на Трамп би имало овластување да го спроведе законот, а како претседател тој би имал моќ да одобри било каков предлог за продажба и потенцијално да го блокира законот во меѓувреме.

Врховниот суд го забрза случајот откако Тикток и креаторите на содржини на платформата побараа забраната привремено да се стави на чекање. Наместо тоа, судиите закажаа специјална сесија која им дава простор да издадат дефинитивна одлука за уставноста на законот пред 19 јануари.

Судот исто така може да издаде привремена наредба — со која ќе се каже дали законот може да стапи на сила на 19 јануари — додека си дава повеќе време да одлучи за суштината на случајот со целосно мислење.