Бафет на својот наследник му остава огромен куп пари и многу прашања

Ворен Бафет ја искористи последната минута од својот 60-ти состанок на акционери за да објави долгоочекувано соопштение кое сепак беше целосно изненадувачко за неговите обожаватели, поголемиот дел од неговиот одбор, па дури и за неговиот наследник. 

Бафет, 94-годишниот архитект и лице на „Беркшир Хатавеј“ (Berkshire Hathaway Inc.), објави дека собирот ќе биде негов последен како шеф на компанијата што ја изгради од скромни почетоци во едно од највредните претпријатија во светот. На неколку метри од него, Грег Абел, извршен директор за енергетика кој долго време се сметаше за престолонаследник на крунисаниот принц на Омаха, дури и не беше свесен дека неговото време дошло.

Бафет ќе му ги предаде на Абел клучевите од гигант од 1,2 трилиони долари, командувајќи со портфолио од акции како што се „Епл“ (Apple Inc.) и „Американ Експрес“ (American Express Co.), покрај збирката осигурителни, енергетски, железнички и потрошувачки бизниси кои редовно остваруваат квартален оперативен профит од 10 милијарди долари. 62-годишникот, исто така, ќе наследи мноштво прашања, почнувајќи од тоа што ќе прави со речиси 350 милијарди долари во готово на „Беркшир“, откако Бафет во голема мера ја преседе нестабилноста на пазарите во последните неколку години.

Bloomberg

Акционерите ќе сакаат да знаат како Абел ќе го промени идиосинкратскиот и елегантен Ц-сјут (C-suite) на компанијата, дали ќе донесе поинаква толеранција на ризик или преференции во индустријата и дали фирмата ќе остане првиот повик за компаниите на кои им е потребна голема проверка и гласање за доверба. Тие дури ќе се прашуваат и за иднината на самиот годишен состанок, таканаречениот Вудсток за капиталистите, кој привлече следбеници од целиот свет врз основа на мудроста и духовитоста на Бафет и неговиот покоен бизнис партнер Чарли Мангер.

„Луѓето го сакаат Ворен затоа што има одредена магија“, рече Алис Шредер, која ја напиша „Снежната топка: Ворен Бафет и бизнисот на животот“, биографијата на милијардерот што се смета за задолжително четиво за неговите обожаватели и помогна во зголемувањето на неговата слава. „Рекреирањето е речиси невозможно.“

Иако малкумина очекуваат Абел да се изедначи со славата на Бафет, заминувањето на најдолгогодишниот извршен директор од S&P 500, исто така, отвора подлабоки прашања за тоа каков вид притисоци би можеле еден ден да се појават во негово отсуство.

„Беркшир“ не исплаќа дивиденда и дури неодамна почна да откупува акции, при што Бафет се потпира на својата евиденција за да покаже дека може да ги собере парите на акционерите по подобра цена отколку што би понудиле пошироките пазари.

А „Беркшир“ достигна таква тежина - со речиси 400.000 вработени - и има толку многу различни бизниси што некои набљудувачи дебатираа со години дали би можел да се распадне откако Бафет ќе замине.

Абел тврдеше дека ќе ги следи принципите што Бафет ги поставил за инвестирање и управување со ризик. А Бафет рече дека ќе остане голем акционер.

Едно нешто „за кое инвеститорите ќе мора да се запрашаат е: „Дали акциите на ‚Беркшир Хатавеј‘ сè уште ја заслужуваат премијата на Бафет кога тој повеќе нема да биде таму?“, рече Кети Зајферт, аналитичарка за „ЦФРА Рисрч“ (CFRA Research). „Можеби има список на обврски што го имаат некои институционални инвеститори, кој вклучува исплата на готовинска дивиденда и поредовна програма за распределба на капиталот.“

Енергетски „дилмејкер“

Абел се приклучи на „Беркшир Хатавеј“ преку аквизиција. Канадскиот извршен директор, кој ја започнал својата кариера како сметководител за „Прајсвотерхаускуперс“ (Pricewaterhousecoopers), подоцна се приклучил на компанијата за геотермална енергија „Келенерџи“ (CalEnergy) во 1992 година како контролор.

Дејвид Сокол, извршен директор на „Келенерџи“во тоа време, имал амбиции да го изгради бизнисот преку аквизиции и видел талент во Абел. Во 1996 година, тој го испратил Абел да раководи со електрична компанија во Велика Британија што компанијата ја купила. „Коленерџи“склучила договор во 1998 година за купување на „МидАмерикан Енерџи“ (MidAmerican Energy), компанија за електрична енергија во Ајова и го усвоила нејзиното име.

„Беркшир“ кратко потоа презеде контролен удел, овозможувајќи ѝ на компанијата да започне со аквизиции, грабнувајќи цевководи по банкротот на „Енрон“(Enron Corp.) и електричните компании во северозападниот дел на САД.  Во 2008 година, Сокол презел поширока улога во „Беркшир“, а Абел бил именуван за извршен директор на „МидАмерикан“. Бафет имал резерви во врска со тоа дали тој може да најде и да преговара за договори, според Сокол.

„Го знаев одговорот на тоа, бидејќи тој учествуваше во секоја аквизиција што ја направивме и неколку од нив практично сам ги совлада“, рече Сокол во интервју од 2014 година. „Мислам дека Ворен и некои од нашите членови на одборот не беа сигурни само затоа што не го искусија тоа со него.“

За неколку месеци, Абел ги покажа своите вештини. Во септември 2008 година, „МидАмерикан“се согласи да плати околу 4,7 милијарди долари за да ја купи „Констелејшн Енерџи Груп“ (Constellation Energy Group Inc.) откако компанијата за електрична енергија со седиште во Балтимор изгуби половина од својата пазарна вредност за една недела. „Беркшир“ заработи повеќе од милијарда долари од надомест за раскинување на договорот и профит од својата инвестиција откако „Констелејшн“се сврте кон друг понудувач.

Bloomberg

Другите договори на Абел се покажаа како подолготрајни. Во 2013 година, тој ја купи најголемата електрична компанија во Невада, „НВ енерџи“ (NV Energy), а следната година Абел се согласи да купи компанија за пренос на електрична енергија во неговата родна Алберта. Името на „МидАмерикан“ подоцна беше променето во „Беркшир Хатавеј Енерџи“ во 2014 година за да се усогласи брендот поблиску со угледот и вредностите за кои Бафет се залагаше во текот на неговата децениска кариера.

Експанзијата резултираше со создавање на широко распространета американска компанија за комунални услуги, која ги одржуваше светлата вклучени во држави како Ајова и Невада и управуваше со цевководи за природен гас кои се протегаат околу 14.200 милји низ целата земја, од Тексас до Мичиген.

Ова му помогна да ја стекне репутацијата на вешт извршен директор за комунални услуги и на крајот да ја заработи довербата на Бафет. Во 2018 година, тој беше унапреден во потпретседател, проширувајќи го својот надзор на сите неосигурителни операции на „Беркшир Хатавеј“, надлежност што се протега од железничкиот оператор БНСФ (BNSF) до иконскиот производител на слатки „Сис кендис“ (See’s Candies).

Тој беше најавен како наследник во 2021 година, откако Мангер на годишниот состанок на „Беркшир“ изјави дека Абел ќе ја задржи културата на конгломератот недопрена откако Бафет ќе се повлече.

Од неговото унапредување, оперативните приходи - без осигурување и неколку други ставки - се зголемија за околу 27 проценти на речиси 22 милијарди долари минатата година.

Сега, она што останува да се види е неговата инвестициска остроумност. Тод Комбс и Тед Вешлер беа вработени во 2010 и 2011 година, соодветно, за да помогнат во управувањето со акциите и обврзниците на „Беркшир“. Комбс оттогаш го презеде надзорот врз осигурителната единица „Геико“. Двајцата го советуваа Бафет за потенцијални преземања и можеби ќе го сторат истото за Абел.

„Грег е бизнис лидер, тој не е задолжен за инвестирање“, рече Шредер. „Тоа ќе биде еден од неговите и најголемите предизвици на одборот.“

Иако му е доделена готовина од речиси 350 милијарди долари за инвестирање, извршниот директор нема никакво искуство во изборот на акции. За време на состанокот во саботата, беше прашан за неговата стратегија за распределба на капиталот кога ќе ја преземе функцијата. Тој ја нарече готовината „огромна предност“ и вети континуитет. Но, неговиот пристап кон одговорот не беше она на што редовно се навикнаа клиентите на „Беркшир“.

„Тој се мачеше со тоа прашање“, рече Кол Смид, акционер на „Беркшир Хатавеј“.

„Мислев како Чарли и Ворен, дека тој ќе се осврне на минатото во својот живот и ќе раскаже приказна за нешто што го доживеал инвестирајќи“, рече Смид. „Не го стори тоа.“

— Со помош од Ноа Бухајар и Кетрин Чиглински