Трошоците за плати „го нагризуваат“ профитот на „Македонски телеком“

За „Македонски телеком“ очигледно само првиот квартал беше светла точка на профитабилност, бидејќи проблемот од вториот квартал годинава продолжи и во третиот.

„Македонски телеком“, со раст од 1,4 отсто на приходите од продажба, не успева да го надомести растот на оперативните расходи, кој доаѓа од категоријата плати (за 16,7 отсто зголемување во однос на истиот период лани).

Крајниот резултат е колапс на профитабилноста мерена преку намалувањето на генерираната ЕБИТДА од 2,4 отсто, односно намалувањето на маржата ЕБИТДА за 1,4 процентни поени (на крајот на третиот квартал, маржата ЕБИТДА е на ниво на 42,5 проценти). Зголемениот трошок на платите делумно се компензира со намалувањето на трошоците за суровини и материјали, поточно поткатегоријата трошоци за електрична енергија, кои се намалени за 32,2 отсто во однос на истиот период лани.

Ако ги поделиме приходите од продажба на два главни сегмента, видливо е дека тие дејствуваа во различни насоки. Мобилните услуги пораснаа за 2,8 отсто на годишно ниво, додека фиксниот сегмент имаше слаби резултати и забележа годишен пад од 1,1 отсто.

„Македонскиот телеком“ задржа многу слично ниво на претплатничка база како и во првите девет месеци од минатата година. Сепак, дојде до промена во таа база како што диктираа трендовите во индустријата - зголемен е бројот на постпејд-претплатници како резултат на миграцијата од припејд-услугите.

За компанијата тоа резултираше со годишен раст од 3 отсто на приходите во оваа категорија. Тоа од една страна носи предности за „Македонски телеком“, но од друга страна треба да бидат загрижени бидејќи пазарот на мобилна телефонија расте, а компанијата не го следи тој тренд. Тоа се потврдува од фактот дека пазарниот удел е намален за 0,5 процентни поени во однос на истиот период лани и сега е на ниво од 47,9 отсто, се наведува во интерната оценка на компанијата.

Миграцијата кон атрактивни постпејд-пакети повлече продажба на опрема (главно поскапи мобилни уреди) и овие приходи се зголемија за 7,8 отсто на годишно ниво. Продажбата на поскапи мобилни уреди доведе и до зголемување на трошоците за купување трговски стоки за 1,7 отсто годишно. Кога ќе ја повлечеме линијата, ова му оди во прилог на „Македонски телеком“ бидејќи просечниот приход по корисник (комбиниран ARPU) се зголеми за 2,6 проценти на годишно ниво.

Инвестициите во оптика се веднаш ефективни - бројот на оптички пристапи расте речиси во реално време, што е за 12 отсто повеќе од истиот период лани. Приходите од интернет-малопродажбата се зголемени за 7,5 отсто на годишно ниво. Пошироката категорија, која ги вклучува и корисниците на конвергирани широкопојасни интернет-услуги, порасна со стапка од 3,7 отсто. Ова доведе до раст на приходите од продажба на целата категорија (без големопродажба) од 3,8 проценти годишно, одржувајќи стабилен удел на пазарот од 49,5 проценти.

Пазарот на големо е категоријата што најмногу потфрлила преку намалување на приходите од продажба за 15,7 отсто на годишно ниво. Зад тој резултат стои намалувањето на приходите од меѓународниот транзит и сообраќај, како и поради завршувањето на договорот за пренос на ТВ-правата.

Динамиката на финансиските резултати донекаде го ублажи годишниот пад на ЕБИТ од 4,1 отсто, така што нето-добивката е само во мал пад од еден отсто годишно. Финансиските приходи се поврзани со зголемената проценета вредност на финансиските средства (акции во други компании) прикажана преку добивката.

Очекувања

Модернизацијата на мрежата, поточно проширувањето на оптичката инфраструктура е поле во кое „Македонски телеком“ сигурно ќе продолжи да се развива во 2025 година, бидејќи инвестициите се монетизираат речиси во истиот момент.

До крајот на годинава ќе продолжи да се води борба со тешкото оптоварување на трошковната страна со трошоците за плати, што нема да го следи растот на приходите со иста динамика. Бидејќи ни претстои празничен период, со поголема склоност за трошењето на граѓаните, очекуваме дека растот на приходите малку ќе се забрза, но нема да го замени растот на трошоците, па во најдобар случај разликата помеѓу ланската и годинашната ЕБИТДА ќе биде во границите на ниска до средна едноцифрена негативна разлика.

Долгорочно очекуваме дека оптиката ќе го преземе водството во создавањето приходи и дека ќе биде златниот рудник на „Македонски телеком“, со чија помош ќе се гради профитабилноста.