Анализа: ЕЦБ уште еднаш ќе ја зголеми каматата за 25 базични поени

Европската централна банка (ЕЦБ) уште еднаш ќе ја зголеми каматната стапка за четвртина процент, пред да направи пауза кога станува збор за рестриктивноста на монетарната политика, сметаат аналитичарите на „Блумберг Адрија“, кои претходно прогнозираа исто толкаво покачување на каматите, што реално и се случи на вчерашниот состанок на ЕЦБ.

„Очекуваме ЕЦБ на следниот состанок да ја зголеми референтната стапка за дополнителни 25 базични бода, а потоа оваа година нема да има повеќе промени на каматните стапки. Фокусот ќе се префрли на квантитативното затегнување, односно на намалување на портфолијата на обврзници на ЕЦБ“, вели Андреј Кнез, главен аналитичар во тимот на „Блумберг Адрија“, според кого квантитативното затегнување е многу важно поради фактот дека еврозоната и натаму има многу големи вишоци ликвидност и основа за каматни расходи на централните банки во рамките на системот на ЕМУ (Економска и монетарна унија).

Андреј Кнез, главен аналитичар на „Блумберг Адрија“

„Централните банки на системот на ЕМУ претходно преку програми за квантитативно отпуштање купуваа обврзници што носеа ниски или дури и негативни приноси, додека сега се плаќаат повисоки каматни стапки на депозитите што деловните банки ги држат кај нив. Најдобар пример е Централната банка на Белгија, која наведе процена за потенцијална загуба дури од девет милијарди евра до крајот на 2027 година во случај на подолго задржување на значителните вишоци ликвидност, што би било повеќе од нејзиниот капитал, кој изнесува седум милијарди евра“, вели Кнез.

Но нашите аналитичари предупредуваат дека квантитативното затегнување со себе ќе донесе уште некои ризици.
„На пример, премијата на ризик на италијанскиот јавен долг би можела повторно да се зголеми и дополнително да ја загрози долгорочната стабилност на италијанскиот јавен долг. Таква комбинација на фактори би значела дополнителна нестабилност на пазарите на капитал“, велат аналитичарите.

Тие очекуваат дека шестмесечниот Еурибор во наредните недели ќе се стабилизира на околу 3,75 проценти и ќе остане на тоа ниво барем до крајот на оваа година.

„Иако ЕЦБ има намера да ја намалува каматната стапка поради своите пресметки за добивки и загуби, можност за намалување на референтната стапка гледам најрано во првата половина од 2024 година. Тоа ќе биде условено од острината на падот на базичната инфлација во еврозоната, што очекувам дека ќе се случи ова лето. Растот на платите би требало да забави во услови на пониска инфлација, што исто така ќе оди во прилог на монетарното опуштање следната година. Но сето тоа ќе бара економската активност во еврозоната, а со тоа и растот на корпоративните профити, значително да забават“, вели главниот аналитичар на „Блумберг Адрија“, Андреј Кнез.