НБА ја освојува Европа, почнува проект за нова баскет лига

Комесарот на НБА, Адам Силвер, оваа недела пред Управниот одбор на лигата презентираше визионерски проект - создавање професионална машка кошаркарска лига во Европа. Според оптимистичките предвидувања, проектот треба да започне веќе во 2026 година и ќе има потенцијал целосно да го наруши европскиот кошаркарски дуопол ФИБА и УЛЕБ и дополнително да ја позиционира НБА како водечки светски кошаркарски бренд.

Медиумите наведуваат дека лигата ќе има 16 екипи во првата фаза, што е поголема бројка од претходните проекции со осум екипи. Тоа би вклучувало постоечки европски клубови, нови партнерства со институционални инвеститори и воспоставување франшизи на стратешки важни пазари како Лондон и Париз. Силвер, кој годинава одржа серија состаноци во Европа со потенцијалните учесници, сега бара од неговите 30 сопственици на НБА клубови позитивно да одговорат за тој да продолжи да го развива планот.

ФИБА како изненадувачки сојузник

Управниот одбор сè уште нема да гласа за тоа, но состанокот во Њујорк беше првиот тест за интерес и поддршка за проектот. На маргините на состанокот беше присутен и генералниот секретар на ФИБА, Андреас Загклис, што сугерира за сериозноста на пристапот и можната соработка на институционално ниво. Лесно е да се заклучи дека ФИБА ја користи НБА како нов сојузник во својата војна со УЛЕБ, ривалска организација која речиси две и пол децении го краде приматот во европската машка клупска кошарка.

 

 

Моделот што НБА го разгледува е заснован на комбинација на сопственост на франшиза и конкурентна мобилност. Инвеститорите би добиле удели во лигата, додека неколку места би биле оставени отворени за клубовите кои би се квалификувале врз основа на спортски успех, на пример преку националните лиги или натпреварувањата на ФИБА. Обидот со тоа е да се избалансира затворениот систем карактеристичен за американскиот спорт и европската традиција на промоција и испаѓања.

Треба да се нагласи дека НБА има намера да создаде посебно натпреварување, а не да ја прошири својата лига со европска конференција. Најистакната фигура во новиот проект е француската кошаркарска легенда Тони Паркер. НФЛ исто така има идеи за проширување на свои натпреварувања во Европа, но тоа уште е „на хоризонтот“.

Реал Мадрид е потенцијален член

За НБА проектот во Европа голем интерес доаѓа од светот на фудбалот. Сопствениците на клубови како „Катар Спорт Инвестментс“ (Qatar Sports Investments) - ПСЖ и „Абу Даби Јунајтед Груп“ (Abu Dhabi United Group) - Манчестер Сити, ги истражуваат можностите да влезат во кошаркарскиот сектор. На листата на потенцијални партнери се етаблирани клубови како Реал Мадрид, чиј договор со Евролигата истекува, Барселона, Фенербахче и Асвел Баскет. Ниту еден од овие клубови засега јавно не сигнализирал излегување од Евролигата, која би можела да се соочи со сериозна конкуренција со новата НБА иницијатива.

За Евролигата, која со години се справува со предизвици на управување, инвестиции и комерцијален раст, доаѓањето на НБА може да претставува и закана и можност. Претходните обиди за интеграција на двете организации не вродија со плод, но нова лига со поддршка на ФИБА би можела да претставува алтернатива на сегашниот модел.

НБА веќе долго време во европскиот пазар гледа област за раст. Европа произведува се повеќе НБА таленти, интересот на јавноста за кошарката расте, а спортската инфраструктура во големите градови како Берлин, Лондон, Париз и Милано нуди простор за развој. Во исто време, деловниот потенцијал на спортот во Европа останува делумно неискористен во споредба со американскиот модел на монетизација.

Што значи ова?

„Не сакаме да ја игнорираме богатата традиција на европската кошарка, но веруваме дека има простор за нов пристап кој ќе биде финансиски одржлив и привлечен за глобалната публика“, изјави Силвер претходно оваа година.

За НБА, влегувањето на европскиот пазар претставува стратешко проширување, комбинација од спортски развој, комерцијален раст и геоекономска диверзификација. За европските клубови тоа е потенцијално билет за влез во нова финансиска реалност, но и предизвик за опстанок со тоа што НБА би можела да диктира нови правила на игра. Конечната одлука за лансирање на лигата уште не е донесена, но очекувањата се големи. Доколку Силвер ја обезбеди поддршката од сопствениците, може да почне операцијата за редефинирање на професионалната кошарка во Европа каква што ја знаеме.