ББА-анализа на „Македонски Телеком“: Ало, пад на профитот во 2023?

„Македонски Телеком“ бележи раст на приходната страна (top line) од 4,9 проценти во 2022 година во однос на 2021 година. Најзначаен релативен ефект врз продажбата има пазарот на мобилни услуги, кој бележи раст од 6,9 проценти, додека најзначајно процентуално намалување на приходите има од говорни услуги во големопродажба -12,4 проценти во споредба со 2021 година, констатира аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“ во анализата на финансиките извештаи за работењето на телекомот во текот на минатата година.

„Намалување од 3,8 проценти бележат и приходите од говорни услуги во фиксниот сегмент. Фиксната телефонија како деловен сегмент ја губи својата стратешка важност во целата индустрија. Од друга страна, приходите од интернет во продажбата на мало се зголемени за 4 проценти во 2022 година. „Македонскиот Телеком“ бележи едноцифрен раст во крајна линија во последните 3 години“, укажуваат аналитичарите. 

Тие додаваат дека притисокот врз профитот (bottom line)е евидентен во падот на ЕБИТДА за 3,4 проценти и падот на нето-резултатот за 5,7 проценти. 

„Речиси секоја категорија на расходи се зголеми во 2022 година. Исклучок се трошоците за амортизација, кои забележаа намалување од 8,1 проценти во 2022 година и доведоа до зголемување на EBIT за 4,8 проценти во 2022 година“, велат од нашиот аналитички тим. 

Најголем раст кај трошоците за струја

Оттаму посочуваат дека најголем пораст има кај трошоците за електрична енергија - 219,3 проценти, како и дека трошоците за електрична енергија учествуваат со 6 проценти од приходите од продажба, што е во согласност со просекот во индустријата.

„Растот на оперативните расходи изнесува 11,4 проценти. Кај расходите, зголемувањето на продажните трошоци од 25 проценти во 2022 година во однос на истиот период лани е поистакната ставка, бидејќи ја надминува стапката на раст на приходите. Главен двигател на растот на трошоците е инфлацијата и растот на цените на специјализираните суровини за оваа индустрија, како и силната конкуренција на пазарот. Исто така, комбинираниот АРПУ (ARPU) за мобилни услуги односно просечниот приход по корисник е намален за 3,9 проценти во однос на минатиот период. Иако бројот на корисници се зголемува, приходот по корисник паѓа, пред се поради слабеењето на сегментот со припејд услуги.“, велат аналитичарите.

Според нив, вреди да се напомене дека вкупните капитални инвестиции се зголемија за 40 проценти во споредба со 2021 година, како и дека Капекс (CAPEX) односно капиталните расходи изнесуваат 35 проценти од приходите од продажба на крајот на 2022 година.

„Инвестициите беа фокусирани на оптички мрежи, проширување на инфраструктурата и инвестиции поврзани со 5G. Капиталните инвестиции бараат високо ниво на оперативна готовина, а профитабилноста се манифестира само на долг рок. Воведувањето на 5G поради брзината што ја обезбедува е неопходно за да се задржи бројот на корисници и позицијата на пазарот во иднина („Македонски Телеком“ има 49 проценти удел на македонскиот пазар за мобилни услуги и 49 проценти удел на пазарот за широкопојасен интернет)“, посочуваат аналитичарите.

Очекувања за 2023 година

Тие очекуваат дека трендот на раст на приходната страна ќе продолжи во целиот сектор, но дека ќе биде под нивото на инфлација за оваа година. Во однос на профитабилноста, тие сметаат дека крајниот резултат ќе биде под притисок од општото слабеење на економската активност што ќе се манифестира преку намалување на трошењето за телекомуникациски услуги, особено за купување нови уреди и опрема.

„Перформансите на телекомуникациите се тесно поврзани со економските циклуси и се чувствителни на шокови во економијата. Оградувањето од овој ризик лежи во прогресивната транзиција кон бизнис модел „воден од претплатници“, каде што се повеќе и повеќе услуги се нудат на корисниците на основа на претплата. Припејд сегментот слабее, а во најголем број случаи се прават активни напори припејд корисниците да се претворат во редовни претплатници. Целта е да се намали цикличната продажба и да има заштита од економските трендови“, велат аналитичарите.

Од нашиот аналитички тим очекуваат поголема нестабилност кај деловните линии чувствителни на циклуси (на пр. ИТ услуги, приходи од продажба на опрема).

„Овие деловни линии забележаа раст во 2022 година, 35,8 проценти кај ИТ услуги (главна причина е зголемувањето на приходите од проекти) и 12,8 проценти кај приходите од продажба на опрема (причина за зголемувањето е повисоката просечна цена на уредите - претежно мобилни телефони)“, велат аналитичарите.

Според нив, зголемената инфлација ја ограничува ценовната моќ кај телекомуникациите, така што фокусот ќе биде ставен на контролата на трошоците.

„Овој ефект е поврзан со високо ниво на конкуренција на пазарот. Ќе има предизвици во синџирот на снабдување - особено кај полупроводниците што може да го забави обртот на залихите. Понатамошното зголемување на цената на суровините и енергијата ќе изврши притисок врз крајните резултати. Континуираните капитални инвестиции - да речеме за 5G - ќе бараат високи нивоа на оперативен готовински тек. Се очекува забавување на активноста на аквизиции и спојувања (М&А), како и на капиталните трошоци (CAPEX) поради зголемувањето на трошоците за задолжување (зголемување на каматните стапки). Играчите со поголеми готовински резерви ќе бидат подобро позиционирани за потенцијални аквизиции/инвестиции“, заклучуваат од нашиот аналитички тим.