Ќе се покачи ли старосната граница за пензионирање? ММФ и Светска банка допрва ќе анализираат

Во моментов не постои никаква официјална владина одлука за менување на условите за пензионирање, вели министерката за финансии Гордана Димитриеска – Кочоска, додавајќи дека е побарано од ММФ и Светската банка да направат анализа на пензискиот систем и неговата одржливост,  и да дадат препораки што да се преземе.

„Сепак не значи дека тие  препораки автоматски ќе станат и владина политика“, рече министерката одговарајќи на новинарски прашања по презентацијата на отчетот за двегодишната  работа на нејзиниот ресор.

Таа посочи дека една од опциите која би можела да се појави во анализите е зголемување на старосната граница за пензионирање, но потенцираше дека во моментов тоа претставува само можна насока, а не официјална препорака. Воедно, го изнесе својот личен став дека не би требало да се воведува задолжително продолжување на работниот век, туку да се овозможи пофлексибилен модел.

Фото: Министерство за финансии

 

„Граѓаните кои сакаат и имаат капацитет да продолжат да работат и по исполнувањето на условите за пензија треба да добијат таква можност, додека останатите да можат да се пензионираат според сегашните правила без дополнителни ограничувања“, смета Димитриеска - Кочоска. Според неа, најсоодветно решение би било секој поединец сам да одлучува за својот професионален ангажман, имајќи предвид дека условите за работа значително се разликуваат од професија до професија и не може ист пристап да се применува за сите.

Министерката оцени дека најголемиот предизвик за пензискиот систем останува неповолната демографска слика. Стареењето на населението и постепеното намалување на бројот на работоспособни граѓани, како што рече, претставуваат проблем кој не ја засега само Македонија, туку речиси сите европски држави. Таа потсети дека и ММФ предупредува оти токму демографските движења ќе претставуваат најголем товар за пензискиот фонд во наредните години. Иако, според неа, на среден рок постојат инструменти за зачувување на буџетската и фискалната стабилност, долгорочната одржливост ќе зависи пред сè од демографските трендови.

Во однос на финансирањето на вториот пензиски столб, Димитриеска-Кочоска информираше дека со буџетот за 2026 година се планирани 19,6 милијарди денари за трансфери кон вториот пензиски столб. Таа нагласи дека овие средства се целосно обезбедени преку ребалансот на буџетот, а анализата што ќе ја спроведат ММФ и Светската банка ќе ја опфати работата на двата пензиски столба, оценувајќи ја нивната ефикасност, финансиска стабилност и можните потреби од идни реформи. Целта, како што рече, е да се добие јасна и објективна слика за функционирањето на целиот систем и да се идентификуваат можностите за негово унапредување.

Блумберг Адриа штотуку анализираше дали е потребна реформа на вториот  пензиски столб. Нашите соговорници експерти истакнаа дека по 20 години од неговото воведување, фискалната математика е јасна и немилосрдна - вториот столб не успева да ги зголеми пензиите, но транзицискиот трошок успева да ги „зароби“ јавните финансии и почнува да го блокира нормалното функционирање на основните функции на државата. Повеќегодишното отсуство на отворено и одлучно соочување со овој проблем доведе до тоа македонскиот втор столб, со 6 отсто пренасочени придонеси, да остане најголем во цела Европа и, како што минува времето, сè повеќе да ги урива јавните финансии и макрофискалната стабилност