Имате смарагди?Чувајте ги!

Оваа година, цените на смарагдите се движат до 5.000 долари по карат, што е зголемување од 10-20 проценти во споредба со 2023 година, во зависност од потеклото на каменот. Во последните 10 години вредноста е зголемена за 60 проценти. Податоците покажуваат зголемена побарувачка и вреднување на висококвалитетните смарагди, особено оние од познати извори како Колумбија, која е позната по рудниците од кои доаѓаат најдобрите примероци и повеќе од 70 проценти од светската понуда на овој скапоцен камен. Движењето „Гоу грин“ (Go Green) ја зголеми популарноста од 2013 година, поттикнувајќи ја побарувачката за се‘ што е зелено.

Уште еден фактор што придонесува за побарувачката е тоа што смарагдите понекогаш може да бидат поскапи од дијамантите. Нивната цена зависи од повеќе фактори, како што се реткоста, квалитетот и побарувачката на пазарот. Мал смарагд со длабока, живописна зелена боја и извонредна јасност може да ја надмине цената на поголем дијамант со пониски оценки за боја, сечење или јасност. Висококвалитетните смарагди, особено оние со минимални инклузии и интензивна боја се ретки, што може да ја стави цената над онаа на дијамантите со помали квалитетни карактеристики.

На аукциите, историското потекло и уникатните карактеристики често ја зголемуваат вредноста на смарагдите, правејќи одредени парчиња многу барани, а понекогаш и поскапи од дијамантите.

„Кристи“ се подготвува да одбележи еден таков историски момент со аукцијата на смарагдниот брош на „Картие“ направен во Париз во 1960 година. Брошот бил подарок од принцот Ага Кан на неговата сопруга Нина Даер. Содржи 37-каратен смарагд, поставен со ред дијаманти. Проценет е меѓу 5,2 и 6,8 милиони швајцарски франци (околу 5,5 до 7,2 милиони евра), а аукцијата е закажана за 12 ноември. Во исто време, „Кристи“ (Christie's) слави 55 години од аукции на врвен накит во Швајцарија, традиција која започна во 1969 година со колекцијата Нина Даер во хотелот „Ричмонд“ (Richemond) во Женева. Истиот ден ќе има продажба на пет исклучителни парчиња од колекцијата на семејството Сасун. Денес е многу ретко да се сретне група на семеен накит купен во 1920-тите и 1930-тите кои останале во исто семејство, а накитот на семејството Сасун е една таква реткост. Посебен куриозитет е што банката во која се чувале парчињата била целосно уништена за време на Втората светска војна, како што се наведува во соопштението на „Кристи“. Заедно со дијамантите, смарагдите ќе бидат ѕвезда на вечерта и на оваа аукција. Се нуди уште еден брош на „Картие“, но ова парче арт-деко е со многу пониска цена - од 150.000 до 250.000 долари. Малку „посилна“ првична процена има за нараквицата „Карти Арт Деко“ (Cartier Art Deco) – од 300 до 400 илјади долари.

„Картие Арт Деко“ нараквица во сопственост на семејството Сасун/Извор: „Кристи“

„Славните“ смарагди не мора секогаш да добро да поминат на аукциите

Еден од најскапите смарагди продадени на аукција е „Рокфелер“. Овој извонреден примерок има потекло исто толку фасцинантно колку и неговата крајна цена. Тежи 18,04 карати, има исклучителен квалитет и се издвојува по интензивната зелена боја и речиси совршената јасност. Овој скапоцен камен првично го купил Џон Д. Рокфелер, еден од најбогатите луѓе во историјата, за неговата сопруга Аби Олдрих Рокфелер.

Смарагдот бил ископан во Колумбија, а каменот потоа бил исечен во правоаголна форма од познатиот гемолог и златар Рејмонд Јард, кој го поставил скапоцениот камен во платинест прстен. Неговото колумбиско потекло и прецизното сечење придонесоа овој смарагд да стане уникатно и многу барано парче во светот на финиот накит. Продаден е на аукција на 20 јуни 2017 година во Њујорк за 5,5 милиони долари, што не е апсолутен рекорд.

Еден од рекордите што значително ја надмина оваа сума не е поврзан со накит туку со груб смарагд. Огромниот смарагд „Кафубу ​​Кластер“ - тежок 187,775 карати, го добил името по реката во Замбија каде што бил откриен во рудникот Кагем. Многу ретко се случува неисечените смарагди да добијат имиња, што е уште еден доказ дека ова е исклучително парче. Беше понудено од африканската компанија за ископување скапоцени камења „Џемфилдс“ (Gemfields) како дел од аукцијата која собра повеќе од 30 милиони долари и помогна да се собори рекордот во 2022 година.

Меѓу останатите, го издвојуваме ланчето „Картие“ од 1937 година со колумбиски смарагд од 108,74 карати, кој во 2013 година беше продаден на аукцијата на „Кристи“ во Женева за нешто помалку од 10 милиони долари (9.934.388).

Колекцијата на Елизабет Тејлор докажува дека цената се должи на историјата на самото парче накит од дијаманти и смарагди од брендот „Булгари“ (Bulgari). Брош од приватната колекција на познатата актерка со смарагд тежок 23,46 карати е продаден на аукција во Њујорк во 2011 година за 6.578.500 долари.

Брошот ѝ го подарил нејзиниот четврти сопруг, Еди Фишер, веројатно во 1961 година. Набргу потоа, во 1962 година, Тејлор ја започна својата виорна афера со актерот Ричард Бартон, што резултираше со неколку бракови, филмови и дополнителни парчиња од нејзиниот смарагден сет од колекцијата „Булгари“.

Елизабет Тејлор/Извор: Depositphotos

Сепак, не сите познати смарагди поминаа добро на аукциите. На пример, смарагдите од личната колекција на Мануел Марзи Ала де Гомар, основач на„Емералдс Интереншенл“ (Emeralds International LLC), кој помина повеќе од пет децении во бизнисот со скапоцени камења, според веб-страницата на аукциската куќа, и покрај нивната екстремна реткост, не беа продадени на аукцијата во 2017 година. Ова го вклучува крунскиот скапоцен камен на колекцијата, 887-каратната „Ла Глорија“, четвртиот по големина познат груб смарагд од рудникот Музо во Колумбија, познат по производство на некои од најдобрите смарагди во светот. Не се познати причините за слабиот интерес за аукциската продажба на дури 40 парчиња. Проценетите цени за понудените парчиња се движеа од 30.000 до 5 милиони долари за „Ла Глорија“.

Зошто смарагдите се добра инвестиција и што треба да се знае?

Иако експертите се согласуваат дека инвестирањето во смарагди е без нестабилност и со висока стабилност на вредноста, бидејќи пазарните цени се движат само во една насока во последните години, постојат некои факти кои треба да ги знаете пред да инвестирате.

Смарагдите обично се третираат со масло, а степенот на содржина на масло е одлучувачки за квалитетот. Најдобрите смарагди се оние кои не се третирани со масло или се само малку подмачкани. Суровиот смарагд без масло може да достигне до 10 пати поголема цена. Кога се споредуваат врвните чисти смарагди со смарагди со „среден квалитет“, кои сè уште се сметаат за врвен квалитет, цените често варираат, но имаат висок промет затоа што бројот на крајни корисници заинтересирани за таков ранг на квалитет е огромен. Овој тренд беше особено забележлив како што растеше средната класа во Индија и Кина. Инвеститорите од овие земји виделе можност за заработка во скапоцени камења, меѓу нив и смарагди. Потоа, инвестицискиот хоризонт од 10 до 20 години се смета за добра временска рамка за постигнување идеален принос. Ваквиот долгорочен пристап им овозможува на инвеститорите да ја искористат потенцијалната апрецијација на вредноста на скапоцените камења, како и да ги надминат краткорочните флуктуации на пазарот. И, се разбира, како и во случајот со дијамантите, препорачливо е да се купи од проверен извор.

Затоа, внимавајте ако патувањето ве однесе, на пример, во Богота, каде на уличните тезги се продаваат смарагди, се разбира, со сомнително потекло и квалитет.