Македонските пензиски фондови се офајдија од БМВ, „Епл“, „Амазон“...

Македонските работници што се дел од капитално финансираното пензиско осигурување односно што се членови на трите задолжителни пензиски фонда можат да бидат задоволни од годинашните текови на пазарот на капитал. Откако високата инфлација ги принуди централните банки низ светот да ги зголемат референтните каматни стапки, се зголемија приносите на државните обврзници во кои е пласиран најголем дел од средствата на домашните задолжителни пензиски фондови. Дополнително, годинава се исплатеа нивните вложувања во странски инвестициски фондови и во акции од гигантски компании како БМВ, „Епл“, „Алфабет“, „Мета“ и други, кои забележаа значителен пораст на вредноста на акциите. 

Забележителен годишен раст на средствата на фондовите

Според новите податоци на Народната банка, вкупните средства на пензиските фондови (задолжителни и доброволни) во третиот квартал годинава остварија квартално и годишно зголемување од 2,4 проценти и 16,8 проценти, соодветно.

„Анализирано по инструменти, нагорната промена се должи на повисоките вложувања во должнички хартии од вредност, при дополнителен позитивен придонес, и на вложувањата во сопственички хартии од вредност, а во услови на остварен пад на валутите и депозитите“, соопшти Народната банка.

На страната на обврските, кварталниот раст пред сè е резултат на зголемените технички резерви на осигурување, кои се главен носител и на годишното зголемување, при дополнително позитивно влијание и на капиталните сметки.

Каде вложуваат задолжителните пензиски фондови?

Податоците на Агенцијата за супервизија на капитално финансираното пензиско осигурување (МАПАС) откриваат каде поединечно е пласиран најголем дел од средствата на трите задолжителни приватни пензиски фонда во Македонија („КБ прв задолжителен пензиски фонд“, „Отворен задолжителен пензиски фонд Сава пензиски фонд“ и „Триглав отворен задолжителен пензиски фонд“).

Може да се забележи дека сите три фонда преферираат пласман на средства во домашни обврзници, а на второ место се странските инвестициски фондови. Притоа мора да се земе предвид дека фондовите се ограничени во однос на инвестициите со строга регулатива, која би требало да гарантира соодветна диверзификација и безбедност на средствата на осигурениците.

Странските фондови и акции „омилени“ на македонските фондови

Финансиските извештаи на пензиските фондови за периодот јануари-септември годинава прецизно ја покажуваат структурата на нивните инвестиции. Карактеристично е што единствено „Сава“ има директно инвестирано во акции од големи компании како БМВ, „Шел“,„Амазон“, „Интел“, „Алфабет“, „Мета“ и други. Повеќето од нив годинава имаат значителен пораст на вредноста во однос на периодот кога биле купени. На пример, „Сава“ поседува 32.850 акции од „Амазон“, кои биле купени по цена од 4.843 по акција односно за кои бил платен вкупен износ од 159 милиони денари. Во моментот на подготвување на извештајот за третиот квартал годинава цената на оваа акција изнесувала 7.380 денари, односно портфолиото на „Сава“ во „Амазон“ тежело 242,4 милиони денари. Овој фонд има вложувања и во акции од повеќе домашни компании, а некои од нив, како „Витаминка“, „Прилепска пиварница“, „Фершпед“ и други, бележат пад на вредноста на акциите од моментот кога биле купени од страна на „Сава“ до септември годинава.

Од друга страна, КБП во своето портфолио има акции од само една компанија, и тоа домашна – „Алкалоид“. Фондот поседува 51.708 акции од најголемата фармацевтска компанија во земјава, која бележи раст на вредноста од моментот кога била купена заклучно со септември, и тоа од 17.157 денари на 17.588 денари. Покрај домашните обврзници, кои како што наведовме им се омилен инструмент на трите фонда, КБП има пласирано средства и во реномирани странски инвестициски фондови, како што се „Блекрок“ и „Вангард“, кои без исклучок бележат раст на вредноста во изминатиов период.

Слична инвестициска стратегија како КБП има и „Триглав“, со тоа што овој фонд нема инвестиции во ниту една домашна акција, има пласирано средства во домашни обврзници, неколку домашни инвестициски фондови и повеќе странски инвестициски фондови.

Голем дел странски и домашни инвестициски фондови во кои се пласирани средства на македонските пензиски осигуреници имаат свои вложувања токму во гигантските компании од технолошката, автомобилската, нафтената и прехранбената индустрија, од чие работење, резултати и вредност на капиталот посредно ќе зависи и висината на пензиите на идните македонски пензионери.