Банките подоцна ги примаат сигналите од НБРМ, каматите на кредитите ќе растат

Растот на националната референтна каматна стапка (НРКС) не запира, што ќе води до ново зголемување на каматните стапки на потрошувачките кредити. Оваа каматна стапка порасна во ноември и сега изнесува 2,43 отсто.

НРКС ја утврдуваат деловните банки организирани во Македонската банкарска асоцијација. Таа се менува на секој 25-ти ден од месецот.

За утврдување на оваа каматна стапка се земаат предвид денарските депозити без валутна клаузула договорени со домаќинствата и нефинансиските институции, а тоа значи дека потоа банките ја земаат предвид при пресметка на променливите камати за потрошувачките кредити во денари.

Променливите каматни стапки се пресметуваат на тој начин што на фиксната камата се додава НРКС. Или ако се задолжите во банката со потрошувачки кредит со камата од пет отсто, по истекот на фиксниот период таа ќе се зголеми за референтната камата, која расте секој месец.

Банките ја зголемуваат оваа камата и покрај тоа што Народната банка на Македонија почна со монетарно олеснување. Есенва централната банка во два наврата ја намалуваше каматата на благајничките записи и таа се намали од 6,30 на 5,8 отсто.

Од НБРМ велат дека деловните банки постепено и секогаш со задоцнување ги примаат сигналите од централната банка. Тоа најчесто зависи и од политиките на секоја одделна банка.

„Во однос на трансмисијата, треба да се има предвид дека преносот на сигналите од монетарната политика врз каматната политика на банките се одвива постепено и со одредено задоцнување, во согласност со потребите за соодветно приспособување во структурата на портфолијата и билансите на банките на новите услови, балансирање на ризиците и слично, што ја условува и динамиката во приспособувањето, која исто така кај различни банки е различна - некои банки го прават тоа почесто во текот на годината (квартално, па дури и месечно), други на пример до двапати во годината“, рекоа неодамна од НБРМ за „Блумберг Адрија“.

Растот на каматата на потрошувачките кредити се совпаѓа со периодот на раст на нефункционалните кредити токму во овој сегмент.

Во вториот квартал од годинава растот изнесуваше 10,7 отсто. Во јули тие биле за 559 милиони денари (9 милиони евра) повисоки отколку во првиот квартал.

Најголем дел од овие кредити се токму потрошувачките кредити на домаќинствата, кои имаа двоцифрена стапка на раст, 13,4 отсто или за 520 милиони денари (8,4 милиони евра).