Уште еден ден во паника на берзите

Европските акции денеска се во пад откако стапија во сила т.н. одмазднички царини на американскиот претседател Доналд Трамп, што предизвика повторна распродажба на светските финансиски пазари.

Индексот Stoxx Europe 600 утрово потона за 2,7 отсто, при што секој сектор забележа пад. Најмногу паднаа акциите од рударскиот сектор, енергетиката и банките, додека акциите на осигурителните компании и на медиумите забележаа подобри резултати. Акциите на производителите на лекови, вклучувајќи го и „Ново Нордиск“ (Novo Nordisk A/S), паднаа откако Трамп рече дека наскоро ќе дојде до „големи царини“ за таа индустрија.

Bloomberg Mercury

 

Увозот од Европската Унија ќе се оданочува со стапка од 20 отсто според најновите царини, додека давачките наметнати на Кина сега се високи до 104 проценти. Потезите ги потресоа глобалните пазари и класите на средства, при што американските државни обврзници се лизнаа во услови на растечки пукнатини во нивниот статус на прибежишта.

„Ова сè уште не е можност за купување. Чекаме јасност за тоа на кое ниво ќе се приземјат царините и колку подолго тоа трае, толку е поголем ризикот од несреќа на финансиските пазари“, рече Фредерик Кариер, раководител за инвестициски стратегии во „РБЦ Велт менаџмент“ (RBC Wealth Management) на Британските Острови и Азија. „Постои ерозија на довербата и тешко е да се поправи тоа“, вели тој.

Европските акции малку закрепнаа во претходната сесија на тргување бидејќи инвеститорите се надеваа на договори за царините во последен момент. Индексот Stoxx Europe 600 вчера се затвори за 2,7 проценти повисоко, неутрализирајќи дел од минатонеделните падови.

Доминик Шмидлин, шеф за инвестициски стратегии и истражувања во „Сент Галер кантоналбанк“ (St. Galler Kantonalbank), рече дека очекува поголема нестабилност во текот на следните недели. „Ние сме позиционирани дефанзивно во услови на сегашна неизвесност“, вели тој.

Огромните царини на Трамп се закануваат да го нарушат глобалниот економски поредок и ги зголемуваат стравувањата за рецесија. По рекордното надминување на ефектот на американските акции изразен во долари во првиот квартал, европскиот референтен индекс годинава е во пад.

„Пазарот е во паника, и тоа од вистински причини“, рече Чару Чанана, главен инвестициски стратег во „Саксо маркетс“ (Saxo Markets). „Двете најголеми светски економии се спротивставуваат меѓу себе, а обемот на потенцијалните глобални последици е огромен. Овде не станува збор само за царини или девизи - туку за текови на капитал, геополитика и фискална одржливост што се судираат во реално време“, вели Чанана.

Ниту обврзниците не се веќе сигурно прибежиште

И државните обврзници паднаа заедно со акциите низ светот повлечени во бездната што ја отвори Трамп зголемувајќи ги трговските царини на највисоко ниво во последните сто години и го засили притисокот врз Кина.

А падот е општ. Приносот на 30-годишните државни обврзници се искачи на највисоко ниво од ноември 2023 година, поради зголемените сомневања за статусот на прибежиште на американските државни обврзници. Доларот ослабна втор ден по ред. Реперот на европската берза падна за повеќе од два отсто, а мерилото на азиските акции потона на најниско ниво од јануари 2024 година. Нафтата потона на ново четиригодишно најниско ниво.

Bloomberg Mercury

 

Фјучерсите на американските акции станаа позитивни откако кинеското Министерство за трговија рече дека азиската нација е отворена за дијалог со САД, иако додаде дека има „изобилство од средства на располагање“ за да се одмазди на царините на администрацијата на Трамп.

Конкретно, фјучерсите на индексот S&P 500 пораснаа за 0,3 отсто, на технолошкиот индекс Nasdaq 100 за 0,7 отсто, а на Dow Jones Industrial Average за 0,2 проценти. Меѓутоа, индексот MSCI Asia Pacific падна за 1,5 проценти, додека MSCI Emerging Markets за 0,8 отсто.

„Длабоко сме навлезени во фаза на ескалација на трговската војна и инвеститорите немаат за што да се држат во моментов“, рече Александар Барадез, главен пазарен аналитичар во „Ај-џи маркетс“ (IG Markets Ltd).

Влошувањето на трговскиот конфликт - кога Трамп ги зголеми давачките за Кина на 104 отсто - беше осудено од страна на инвеститорите и ги поттикна економистите во „ЏП Морган Чејс“ (JPMorgan Chase & Co.) и „Голдман Сакс“ (Goldman Sachs Group Inc.) да ја зголемат веројатноста за рецесија во САД. Тоа би го искомплицирало одговорот на политиката на Федералните резерви (Фед) доколку мора да се спротивстават на скокот на инфлацијата предизвикан од царините.

Инвеститорите се исто така загрижи дека нешто може да се прекине во финансискиот систем бидејќи нестабилноста и стресот на пазарите се зголемуваат. Реј Далио, милијардерот - основач на „Бриџвотер асошиејтс“ (Bridgewater Associates), предупреди на крах што се случува „еднаш во животот“ во монетарните, политичките и геополитичките поредоци.

Таа дебата се одвива и на пазарот на државни обврзници, каде што двегодишната обврзница, чувствителна на политиката, е подобра поради шпекулациите за намалување на стапките. Распродажбата на долгот со подолг рок ги зголеми сомнежите за статусот со најнизок ризик на американскиот државен долг, како и шпекулациите дека хеџ-фондовите ја намалуваат популарната трговија во вакви услови, а странските сопственици продаваат.

„На американскиот пазар на обврзници се случува привремен штрајк од страна на купувачите“, рече Хомин Ли, висок макростратег во „Ломбард одлер“ (Lombard Odier Ltd.) во Сингапур. „Ако ситуацијата стане позагрижувачка, Фед ќе треба да преземе некои алатки што може да ги искористи за стабилност на пазарот“.

Распродажбата помогна да се поттикне падот на државниот долг на многу развиени пазари низ светот, при што се зголемија и референтните приноси во поголемиот дел од Европа. Приносите на јапонските 40-годишни обврзници достигнаа рекордно високо ниво.

Дополнително на знаците на загриженост за американската економија доаѓа индексот на доларот, кој падна втор ден во однос на сите конкуренти од групата 10 најтргувани валути во светот. Наместо тоа, инвеститорите се натрупаа во јенот како прибежиште. Вредноста на еврото се искачи речиси за еден отсто, на над 1,10 долар.